شاخص انسانیّت دو چیز است: تکامل روحی و اراده آزاد. که این دو تنها در عبودیت خدا حاصل می آید ولاغیر.
وقتی شما انگیزه الهی را در کار داخل کنید، بلافاصله کار به وسیله ای برای رشد و تعالی انسانی تبدیل می شود و وجود انگیزه، فی نفسه کار را تابع اراده و انتخاب انسان می گرداند.
بالعکس انسانی که که ناچار باشد بدون انگیزه الهی و صرفاً برای تأمین معاش کار کند، بنده معاش است و بندگی معاش با آزادی منافات دارد. تنها بنده خداست که از همه تعلقات آزاد است و و اراده اش را هیچ چیز جز حق محدود نمی کند.
سید مرتضی آوینی، بهشت زمینی، توسعه و مبانی تمدّن غرب، تهران: نشر ساقی.